DAERAH JELEBU NEGERI SEMBILAN DARUL KHUSUS LAPORAN KEMAJUAN

DAERAH : JELEBU , NEGERI SEMBILAN DARUL KHUSUS. LAPORAN KEMAJUAN PERLAKSANAAN ‘DEEP’ SG. TRIANG. STATUS SEHINGGA : 30 SEPTEMBER 2014

PETA NEGERI SEMBILAN Daerah Jelebu 134, 989. 72 (k) 39, 589 (p)

AHLI PARLIMEN DAN ADUN DAERAH JELEBU YB. HJ. ZAINUDIN BIN HJ. ISMAIL AHLI PARLIMEN JELEBU (BN) YB. DATUK JALALUDDIN BIN ALIAS ADUN PERTANG (N 02 -BN) YB. DATO’ YUNUS BIN RAHMAT ADUN KLAWANG (N 04 - BN) YB. LOKE SIEW FOOK(ANTHONY LOKE) DUN CHENNAH (N 01 - DAP) PENGERUSI JAWATANKUASA BERTINDAK PERUMAHAN, KERAJAAN TEMPATAN

PETA TABURAN ADUAN AWAM DALAM SUB LEMBANGAN Sg. Kenaboi Sg. Triang PETUNJUK (7 fungsi JPS): Pengairan dan (34) Saliran Pertanian Sg. Jerang Sungai dan (39) Koridor Pantai (8) Banjir (9) Sg. Glami Sg. Pertang Saliran (0) Bandar Sg. Chempedak Sg. Pah Sg. Klawang Amaran dan (1) Ramalan banjir Sumber Air (1) Dan Alam Sekitar

PEMILIHAN SUBLEMBANGAN JUSTIFIKASI PEMILIHAN SUBLEMBANGAN (PESTEL) P – Politic E – Economic S – Social T – Technology E – Environmental L – Legal 1. 2. 3. 4. 5. Jumlah aduan terbanyak adalah di sub lembangan ini Sungai Triang mengalir di tengah-tengah Daerah Jelebu. Penempatan dan kepadatan penduduk serta kawasan pertanian yang luas. Masalah-masalah yang ketara- hakisan tebing, pemendakan pasir, banjir, dan ketiadaan rezab sungai. Merupakan Sub-lembangan 1 di Daerah Jelebu.

MAKLUMAT SUB-LEMBANGAN SG. TRIANG. Daerah : Jelebu Keluasan Kawasan : 134, 989. 72 hektar Jumlah Penduduk : 39, 589 penduduk (Tahun 2012) PBT : Majlis Daerah Jelebu Parlimen : 1 ( Jelebu ) DUN : 3 ( Pertang , Klawang dan Chennah ) Guna Tanah : Hutan Simpan – 32. 61% Pertanian – 65. 31% Lain-Lain – 2. 08%

Cabaran dan Kekangan Isu-isu Dalam Sublembangan 1. Tanah terlalu berhampiran dengan sungai diberi hakmilik. 1. Kekurangan rizab sungai. 2. Pembangunan kawasan pertanian yang pesat di bahagian ‘up stream’. 3. Masalah utiliti yang merentas parit dan longkang yang menyempitkan saluran 4. JPS Daerah Jelebu kurang kakitangan untuk melaksanakan pemantauan. 2. Tebing-tebing yang runtuh ketika arus deras. 3. Masalah sungai di kawasan sempadan Pahang tidak diselenggara. 4. Banjir berlaku akibat daripada ‘back flow’ dari Sg. Triang di kawasan

MASALAH DI SUBLEMBANGAN YANG DIPILIH Isu Keterangan Banjir masalah banjir yang sering berlaku di kawasan Skim Pengairan dan Pertanian. Sungai dan Koridor pencerobohan rezab sungai jadikan kawasan pertanian Bdi Kg. Juntai. Pantai Tidak berkaitan Sumber Air dan Alam Sekitar kualiti air memuaskan. Saliran Bandar sistem saliran yang memuaskan di kawasan Pekan Klawang dan Pekan Simpang Durian. Ramalan dan Amaran bagi Banjir dan Kemarau stesen siren yang dibina di Kg. Chennah tidak berfungsi dengan baik dan Pertang serta masih berfungsi dengan sempurna. Pengairan dan Saliran Tidak berkaitan

Prinsip DEEP Describe Mengenalpasti Isu dan Masalah

7 ISU BERKAITAN DI DAERAH ISU BERKAITAN SIGNIFIKASI Banjir √ Sungai Dan Koridor √ Pantai x Sumber Air Dan Alam Sekitar √ Saliran Mesra Alam x Ramalan Dan Amaran Banjir Dan Kemarau √ Saliran Pertanian √

MAKLUMAT LEMBANGAN SUNGAI DALAM DAERAH JELEBU Nama Lembangan Utama : Lembangan Sungai Pahang Nama Sub Lembangan 1 : Sg. Triang. Nama Lembangan Sub Lembangan 1 Sub Lembangan 2 Panjang (km) Lebar (m) Catitan Sg. Pahang Sg. Triang Sg. Buluh Sg. Gagu Sg. Chempedak Sg. Klawang Sg. Jelebu Sg. Glami Sg. Pah Sg. Kenaboi Sg. Petasih Sg. Pertang Sg. Jerang 55. 0 4. 0 15. 0 12. 0 24. 0 9. 0 38. 0 11. 0 32. 0 27. 0 10 -20 3 -5 4 -5 6 -8 10 - 12 4 -8 6 -8 4 -8 10 - 20 4 -8 6– 8 Sempadan Pahang/N. Sembilan

Maklumat Asas Lembangan Sungai Utama Sub Lembangan Utama : Sg. Triang Keluasan kawasan tadahan : 1. 375 km² Keluasan kaw. Tadahan dalam Daerah Jelebu : 1, 760 km² Sub-Lembangan 1 yang utama : Bil Sub-Lembangan 1. . Sg. Triang Panjang (km) 55. 0 Lebar julat (m) { 10 x l. s} 150 Keluasan (km²) 5. 50

PEMILIHAN SUB-LEMBANGAN 1~ Sg. Triang Berdasarkan : 1. Aduan Hakisan Tebing ~ masih lagi saluran tanah 2. Sumber Air sepanjang ~ Kawasan penduduk dan pertanian di jajaran 3. Banjir ~ Kawasan rendah di bahagian pertengahan jajaran akibat pembangunan dan penempatan penduduk. 4. Pembangunan ~ Mukim Ulu Triang dan Triang Ilir. 5. Berhampiran bandar ~ Pekan Kuala Klawang dan Simpang Durian

ADUAN AWAM DI SUB LEMBANGAN UTAMA DI DAERAH JELEBU 30 JUMLAH ADUAN 25 20 15 2008 10 2009 2010 5 0 Banjir Sungai & Koridor Sumber Air & Alam Sekitar ISU BERKAITAN Saliran Pertanian

KEKUATAN KAKITANGAN TEKNIKAL JPS DAERAH JELEBU Penguasa Daerah = 1 orang Juruteknik = 4 orang Jumlah ______ = 5 orang ______

AGIHAN KAKITANGAN TEKNIKAL JPS JELEBU Penguasa Daerah (J 36) Juruteknik J 22 (kosong) Sg Triang (Sg Klawang, Sg. Jelebu)@Sg. Pahang Jurutenik(J 17) Yuzaidi Sg. Triang (Sg. Glami, , Sg. Kenaboi)@Sg. Pahang Juruteknik(J 22 KUP) Yazid Abu Sg. Triang (Sg. Pah, Sg. Petasih, Sg. Pertang)@Sg. Pahang Sg. Triang (Skim Pengairan)@Sg. Pahang Sg. Triang (Sg. Jerang, Sg Buluh, Sg. Gagu)@Sg. Pahang Juruteknik (J 17) Mohd Zaki Merinyu Taliair (J 22 KUP) Mohd Sidek Juruteknik (J 17) Azrizad

Kriteria Pemilihan Sub Lembangan �Aduan Awam �JPS Careline �Mesyuarat dan Perbincangan Peringkat Daerah �Mesyuarat dan Perbincangan Peringkat Negeri �Guna Tanah Kawasan Lembangan �Stakeholder �Pemerhatian JPS Daerah

JUSTIFIKASI PEMILIHAN ‘SUNGAI TRIANG’ Ø Sepanjang 55 km bermula dari bahagian hulu Kg. Gagu sehingga bertemu Sungai Pahang di dalam Negeri Pahang. . Ø Merupakan sungai utama di dalam Daerah Jelebu Ø Gunatanah di sepanjang jajaran sungai ini terbahagi kepada 60% berpenduduk dan 40% pertanian Ø Berkelebaran secara purata 12 m namun lebih 60% jajaran sungai tiada rizab. Ø Kualiti air sungai berada pada kelas ke 2 B

PECAHAN GUNA TANAH DAERAH JELEBU BIL JENIS GUNA TANAH PERATUS (%) 1 Perumahan 1. 2 2 Perniagaan 0. 04 3 Industri 0. 02 4 Institusi 0. 39 5 Tanah Lapan & Reakreasi 0. 02 6 Pertanian 29. 0 8 Infastruktur & Utiliti 1. 2 9 Perhutanan 10 Badan Air 1. 2 Jumlah 100 56. 13

B Skim Pengairan Triang Ilir A Peta Sungai Triang

INFRASTRUKTUR YANG BERADA DALAM SUB LEMBANGAN SUNGAI TRIANG No. Infrastruktur Bilangan 1 Jambatan Utama 5 2 Jambatan MTB 13

STAKEHOLDER SG CHEMPEDAK Peringkat Daerah Jabatan Program 1 Daerah 1 Sungai - Sg Triang Pejabat Daerah Jelebu Adun Klawang Adun Chennah Majlis Daerah Jelebu Jabatan Alam Sekitar Jabatan Pengairan Dan Saliran JKKK Pejabat Tanah Jelebu Syarikat Air Negeri Sembilan Jabatan Pertanian Jelebu Kumpulan Petugas Khas

Prinsip DEEP Explain Perincikan / Perjelaskan

ISU DAN PERMASALAHAN Ø Masalah banjir di beberapa lokasi sepanjang Sungai Triang. Ø Runtuhan tebing yang banyak berlaku di sepanjang sungai berpunca daripada struktur tanah berpasir. Ø Tidak mempunyai rizab yang mencukupi untuk menjalankan projek pelebaran sungai di mana sesetengah laluan berada di dalam tanah milik. Ø Kerap berlakunya banjir di Kg. Juntai dan Kg. Gagu Jelebu. Ø Pencemaran akibat pembuangan sampah oleh penduduk setempat.

SIAPAKAH PIHAK BERKEPENTINGAN? Bil Stakeholder Peranan Catatan 1 JKKK Menyampaikan sebarang maklumat berkaitan permasalahan sungai atau sebarang kerosakan. Disampaikan di dalam mesyuarat JKKK atau melalui surat dan aduan awam. 2 MDJ PBT bertanggungjawab Selaraskan tindakan 3 Pejabat Daerah PBT bertanggungjawab Selaraskan tindakan 4 JKR Jalanraya & parit jalan Pohon nasihat teknikal berkaitan 5 JPS Penyelenggaran sungai Pastikan tiada halangan dalam sungai.

MASALAH MANA YANG PERLU DITANGANI DAHULU? Masalah limpahan air Sg. Triang di kawasan Skim Pengairan Sg. Buloh ketika musim hujan. Memerlukan kerja-kerja menaiktaraf ‘bun’. Keruntuhan tebing sungai yang kritikal ketika musim hujan. Tindakan telah diambil dengan pembinaan ‘Reno Matress’.

HALANGAN STRUKTUR DALAM SUNGAI PEMBUANGAN SAMPAH RINTANGAN DALAM SUNGAI RUNTUHAN TEBING

KERATAN AKHBAR

KERJA SEMASA PEMBAIKAN ‘BUND’. SELEPAS KERJA PEMBAIKAN.

Prinsip DEEP Evaluate Penilaian Kaedah Penyelesaian

MENGENALPASTI PENYELESAIAN 1. Pencemaran dari kawasan penduduk. �Pemantauan �Penguatkuasaan �Membina ‘log boom’ �Kempen kesedaran tentang kepentingan menjaga alam sekitar 2. Pencemaran baja dan racun dari kawasan pertanian. � Cadangan pemasangan FOG � Kerjasama dari Jabatan Pertanian Daerah

MENGENALPASTI PENYELESAIAN 3. Pengawalan rizab sungai �Penandaan sempadan rizab �Pemantauan �Pewujudan landskap/ taman rekreasi 4. Banjir § Membina semula seksyen sungai. § Pengambilan balik tanah. § Membina struktur penahan tebing.

Prinsip DEEP Prescribe Menetapkan Syor Penyelesaian

PELAN TINDAKAN • JANGKA PENDEK • JANGKA SEDERHANA • JANGKA PANJANG

JANGKA PENDEK 1. Kerja ukur rizab sungai dan penandaan kawasan rizab sungai 2. Program kesedaran kepentingan sungai kepada stakeholder melalui kempen, gotong royong dan lain-lain 3. Program penyelenggaraan secara berkala

JANGKA SEDERHANA 1. 2. 3. 4. 5. Melantik perunding bagi perancangan holistik Menaiktaraf landskap sedia ada Membina taman permainan dan kawasan rekreasi Membina sistem saliran yang lebih sistematik Memperbanyakkan papan tanda kesedaran kepentingan sungai

JANGKA PANJANG Melaksanakan program yang menyeluruh dan holistik : • Program Tebatan Banjir • Pembinaan Stesen Kawalan Kualiti Air • Pembinaan infrastruktur saliran yang lengkap dan bersistematik • Pembinaan struktur penstabilan tebing sungai

Pemantauan dan penilaian

1. Pemantauan Kualiti Air Sungai secara berkala 2. Penilaian – Soal selidik 3. Respon daripada masyarakat 4. Perbincangan dengan agensi lain/ NGO

1. Sg. Triang – tingkatkan kualiti dan kuantiti air sungai 2. Landskap dan Program Rakan Alam Sekitar – tingkatkan kesedaran masyarakat 3. Penglibatan PBT dengan lebih serius 4. Penglibatan komuniti : NGO, JKKK dll. 5. Kesedaran masyarakat – fungsi dataran banjir

Aplikasi GIS

1. Pengurusan pangkalan data sistematik 2. Mengakses data secara interaktif 3. Telah diamalkan secara meluas di pelbagai agensi 4. Perkongsian maklumat JPS dan agensi lain

KELEMAHAN JPS DAERAH DALAM APLIKASI GIS • Kurangnya pembelajaran dan pendedahan yang lebih meluas tentang aplikasi GIS. • Peralatan komputer di pejabat yang telah lama dan tidak boleh menggunakan perisian GIS. • Keperluan kursus GIS yang lebih intensif

Kesimpulan

Pendekatan JPS@Komuniti berdasarkan Prinsip D. E. E. P adalah penting bagi pengurusan sub lembangan yang lebih sistematik, bersepadu dan mudah diurus.

Terima Kasih Jabatan Pengairan dan Saliran Daerah Jelebu Negeri Sembilan