Czy substancje mona przetwarza Zjawiska fizyczne a przemiany
Czy substancje można przetwarzać? - Zjawiska fizyczne a przemiany chemiczne - Reakcja chemiczna - Reagenty reakcji (substraty i produkty)
Przemiana fizyczna (zjawisko fizyczne) v Przemiana fizyczna – to taka przemiana, która nie prowadzi do zmiany dotychczasowych właściwości chemicznych substancji, Ø ulegają zmianie dotychczasowe właściwości fizyczne substancji, Ø pierwotne właściwości fizyczne substancji można przywrócić metodami fizycznymi, Ø przykłady: rozpuszczanie - krystalizacja, rozdrobnienie – scalanie, topnienie - krzepnięcie, sublimacja - resublimacja, parowanie - skraplanie
Przemiany chemiczne (reakcje chemiczne) v Przemiana chemiczna – to taka przemiana, która prowadzi do zmiany dotychczasowych właściwości chemicznych i fizycznych substancji, Ø powstają substancje o odmiennych właściwościach chemicznych i fizycznych, Ø pierwotne właściwości chemiczne i fizyczne substancji można przywrócić wyłącznie metodami chemicznymi, Ø każdej przemianie chemicznej towarzyszy wymiana energii (na sposób ciepła, światła, pracy, dźwięku) miedzy substancjami występującymi w tej przemianie Ø przykłady: spalanie: gazu ziemnego, węgla, benzyny, trawienie pokarmu, oddychanie, fotosynteza, fermentacja mleka, jełczenie masła, korozja metali.
Doświadczenie (reakcja siarki z żelazem) v Mieszania: siarka (proszek) + żelazo (opiłki) Ø mieszaninę rozdzielić na dwie próbki Ø próba 1: ogrzewać nad płomieniem palnika Ø Próba 2: bez ogrzewania (magnes) q Obserwacje: ü próba 1: powstaje substancja barwy czarnej, produkty nie są przyciągane przez magnes ü próbka 2: składniki mieszaniny można rozdzielić magnesem q Wnioski: ü Między siarką i żelazem pod wpływem ogrzewania zaszła reakcja chemiczna, produktem reakcji jest substancja o odmiennych właściwościach – siarczek żelaza(II) Fe. S
Równanie reakcji chemicznej (opis przemiany chemicznej) v Równanie reakcji chemicznej – umowny zapis przemiany chemicznej siarka + żelazo temp. siarczek żelaza(II) produkty substraty reagenty v Siarka łączy się z żelazem i powstaje siarczek żelaza(II) v Strzałka – oznacza kierunek reakcji chemicznej v Temp. – oznacza warunki przebiegu reakcji chemicznej
Równanie reakcji chemicznej (opis przemiany chemicznej) v Równanie reakcji chemicznej – umowny zapis przemiany chemicznej cukier temp. woda + węgiel produkty substrat reagenty v Cukier ulega rozkładowi i powstaje woda i węgiel v Substraty – substancje ulegające przemianie chemicznej v Produkty – substancje powstające w wyniku reakcji chem.
Substancje proste i złożone (związki chemiczne) Związki chemiczne – substancje złożone zbudowane (zawierające w swoim składzie) przynajmniej z dwóch różnych substancji prostych, mają one stały skład i charakterystyczne właściwości fizyczne i chemiczne Substancje v Proste (pierwiastki) v Złożone Ø metale Ø związki chemiczne: ü Fe, Ag, Au, Ca, Mg, ü H 2 O Cu, Al, Na, Pt ü CO 2 Ø niemetale ü Fe. S, Na. Cl, ü H 2, O 2, F 2, Cl 2, I 2, S, ü HCl N 2, Si, C, He, Ne ü H 2 SO 4 ü Ca. CO 3
- Slides: 7