Balar Molekl ii balar Kovalent ba Koordine kovalent

Bağlar • Molekül içi bağlar – Kovalent bağ – Koordine kovalent bağ – İyonik bağ • Moleküller arası bağlar – Dipol-Dipol etkileşmeleri • H-Bağı – Dipo-İndüklenmiş dipol etkileşmesi – İyon-Dipol etkileşmeleri – Van der Waals kuvvetleri

Molekül İçi Bağlar • Kovalent bağ • Koordine kovalent bağ • İyonik bağ

Kovalent bağ, bir orbitalde iki atomun birer elektronunun bulunmasıyla oluşur.

Koordine kovalent bağ Kovalent bağın elektronları sadece bir atomdan sağlanıyorsa buna Koordine Kovalent Bağ denir.

Koordine kovalent bağ

İyonik bağ, iyonik bileşiklerde atomlar arasında elektrostatik çekim kuvvetlerine dayanır.

İyonik bağ

Elektronegativite, bir atomun komşu atomun elektronlarını kendine doğru çekme eğiliminin bir göstergesidir.

Kovalent bağlarda polarlanma Cl atomları birbirinin elektronlarını aynı kuvvette çeker. Bu sebeple bağda polarlanma olmaz. Bu bağa apolar kovalent bağ denir.

H’in elektronu klor tarafından çekilir. Çünkü Cl’un elektronegativitesi H’inkinden büyüktür. Bu bağa polar kovalent bağ denir.

Buraya gel bakayııııım!!!

İyonik karakter miktarı Elektronegativite farkı artıkça bağın iyonik karakteri artar Elektronegativite Farkı

Elektronegativite ve kovalent bağın polarlığı • Elektronegativiteleri farklı iki atom bağ yaparsa polar kovalent bağlar oluşur. Bu fark arttıkça bağın iyonik karakteri artar. • Elektronegativiteleri aynı olan iki atom arasındaki kovalent bağ, apolar kovalent bağdır.

Elektronegativite farkı 0, 4’den büyükse bağ, polar bağ olarak kabul edilir. C-C bağı apolardır

Apolar kovalent bağ

C-H bağı apolarak kabul edilir

O-H bağı polardır

Oksijen (O) kısmen negatif, H kısmen pozitif yüklü olur

H-F bağı polar bir bağdır ve bu sebeple HF polar bir moleküldür. Dipol Moment

H-Br bağı polardır ve bu sebeple HBr polar bir moleküldür

Molekül içi bağlara örnekler

CO 2 (solda) polar bağlar içermesine rağmen bileşke dipol moment sıfır olduğu için apolardır. Bileşke Dipol Moment=0 APOLAR Bileşke Dipol Moment>0 POLAR

BF 3 polar bağlara sahip olmasına rağmen bileşke dipol moment sıfır olduğu için apolardır Bileşke Dipol Moment=0 Öyleyse Apolar

Bazı bileşikler

Bu nasıl bir moleküldür?

Su da POLAR bir moleküldür Kısmi yüklere dikkat et.

Suyun yapısı

Kırmızı alan kısmen negatif yükü, mavi alan kısmen pozitif yükü temsil etmektedir.

Etil Alkol Dipole Moment = 1. 684 Debye Metan Dipol Moment = 0. 0 Debye

Moleküller Arası Bağlar • Dipol-Dipol etkileşmeleri • • H-Bağı Dipo-İndüklenmiş dipol etkileşmesi İyon-Dipol etkileşmeleri Van der Waals kuvvetleri

Dipol-Dipol etkileşmesi Sadece suyun dipol momenti yoktur. Örneğin HCl dipol bir moleküldür.

Dipol-Dipol etkileşmesi Dipol moleküller birbirlerini çekerler

Dipol-Dipol etkileşmesi

Molekülün dipol momenti arttıkça moleküller arası çekim kuvveti dolayısıyla o molekülün kaynama noktası artar. Ma (amu) Dipol moment, u (D) Kaynama Noktası (K) Propane 44 0. 1 231 Dimethyl ether 46 1. 3 248 Methyl chloride 50 2. 0 249 Acetaldehyde 44 2. 7 294 Acetonitrile 41 3. 9 355 Madde

H-Bağı: Bir dipol-dipol etkileşmesi …… X-H : Y H-Bağı X ve Y: N, O, F

Su molekülleri arasındaki bağ H-Bağıdır

Su moleküllerinin pozitif ve negatif yükleri birbirini çeker. Böylelikle moleküller arasında bir bağ oluşur. Bu bağ H-bağı tarifine uymaktadır. Esasında H-bağı dipol-dipol etkileşmesinin özel bir türüdür.

H-bağı gibi bir terime niçin ihtiyaç duyulmuştur? Aşağıdaki grafiğe baktığınızda H-bağının pratikte ne gibi bir farklılık oluşturduğunu görebilirsiniz.

Su molekülleri arasındaki H-bağı nihayetinde elektrostatik bir çekim kuvvetidir.

Suya (Buz) daha yakından bir bakış

H-Bağına bir başka örnek

H-Bağına bir başka örnek (kırmızı noktalı çizgiler)

Dipol-İndüklenmiş dipol etkileşmesi O 2, apolar molekül olmasına rağmen su ile karşılaşınca elektrostatik etkileşmelerden dolayı kutuplanır. Buna indüklenmiş dipol denir. Oksijen azda olsa suda çözünmesine bu olayın katkısı vardır.

İyon-Dipol etkileşmesi: Suya Na. Cl atarsak ne olur? Tabi ki zıt yükler birbirini çektiğinden, Na+ ve Cl- su molekülleri tarafından sarılır.

Dipol moleküller iyonları sarar

Tuzun suda çözünmesi: İyon-Dipol etkileşmesi. İyonların suyun zıt kutuplarıyla sarıldığına dikkat edin.

Tuzun suda çözünmesi

Tuzun suda çözünmesi

Tuzun suda çözünmesi

Apolar maddeler içinde çözünmez polar maddeler Polar maddeler ile apolar maddeler arasında elektrostatik çekim kuvveti çok zayıf olduğu için bu maddeler birbirleri içinde çözünmezler.

Yağ apolar, su ise polardır. Bu sebeple birbiri içinde çözünmezler. Yoğunluğu daha düşük olan yağ üstte kalır.

I 2 (İyot) su içinde çözünmez (solda). Ancak CCl 4 (karbon tetraklorür) içinde çözünür (sağda). Su polar, CCl 4 ve I 2 apolardır.

Dipol momenti olmayan (Apolar) moleküller birbiri içinde nasıl çözünmektedir? Bu moleküllerin birbirlerini çekmesini ve böylece sıvı ve katı halde bulunabilmelerini sağlayan kuvvet nedir? Soy gazlar nasıl sıvılaşmaktadır? Soy gazların kaynama noktası niçin düşüktür?

Van der Waals kuvvetleri. London etkileşmeleri.

Elektronlar atomun etrafında dönerken kısa süreyle yük dağılımı bozulur

Polar olmayan molekülleri bir arada tutan kuvvet Van der Waals kuvvetleridir Apolar molekülün çapı büyüdükçe moleküller arası Van der Waals çekim kuvvetleri artar. Moleküller arası çekim kuvveti arttıkça o maddenin kaynama noktası artar. n-Pentan ve neopentanın kaynama noktalarının farklı olduğuna dikkat edin.

Aşağıdaki yağ asitlerinden hangisinin erime noktasının daha düşük olmasını beklersiniz? Not: Yağ asitleri apolardır ve bu sebeple suda çözünürlükleri çok azdır.

Atom/Molekül çapı arttıkça kaynama noktasın yükseldiğine dikkat edin.

Bazı moleküller ve aralarındaki etkileşmeler

Molekül içi ve moleküller arası bağların kuvveti, bağ enerjilerine bakarak belirlenir. Nasıl mı?

Bağ enerjisi arttıkça bağı koparmak zorlaşır.

Grafit ve Elmas: Karbondan yapılmış ilginç maddeler. Elmas çok sertken, grafit çok yumuşaktır. Aralarında ne fark var? Grafit Elmas