AFP 5 Onderwijsbijeenkomst 1 b Marloes van den

AFP 5 Onderwijsbijeenkomst 1 b Marloes van den Broek April, 2018 Fontys Hogeschool Mens en Gezondheid

Leerdoelen De student: • Is in staat het ontstaan van afwijkend gedrag te verklaren vanuit het bio psychosociaal model • Heeft kennis van het stress-kwetsbaarheidsmodel en kan het ontstaan en voortduren van afhankelijk gedrag verklaren • Kent het verschil tussen classificeren en diagnosticeren. • Kan aangeven wat DSM classificatie is en wat het doel is van de DSM en wat de voor-en nadelen van de DSM zijn ( classificatiesysteem voor psychische aandoeningen)

Even opfrissen… • Wat houdt de status mentalis in? • Wat zijn conatieve functies?

Historie Psychiatrie

Perspectieven op afwijkend gedrag • Biologisch perspectief Medisch model: Biologische grondslagen van afwijkend gedrag. • Psychologisch perspectief - Psychodynamische modellen: Onbewuste conflicten en motieven als oorzaken van afwijkend gedrag. Leertheoretische modellen: De invloed van leerervaringen op de ontwikkeling van afwijkend gedrag. Humanistische modellen: Hindernissen op de weg naar zelfbewustzijn en zelfacceptatie Cognitieve modellen: Verkeerd denken als oorzaak van afwijkend gedrag.

Perspectieven op afwijkend gedrag • Socioculturele perspectief: De rol die maatschappelijke ziekten als armoede, racisme en langdurige werkloosheid spelen in het ontstaan van afwijkend gedrag; relaties tussen afwijkend gedrag en etniciteit, gender, cultuur en sociaaleconomische klasse. • Bio psychosociaal perspectief: Interacties tussen biologische, psychologische en socioculturele factoren in de ontwikkeling van afwijkend gedrag

Opdracht Ga is duo’s deze perspectieven bespreken. Bedank samen oorzaken van afwijkend gedrag die passen binnen de afzonderlijke perspectieven.

DSM V Voor – en nadelen? Verschil DSM IV en V?

Classificeren versus diagnosticeren ‘’Classificeren betekent het onderbrengen van een individuele patiënt bij een groep op basis van een aantal gedeelde kenmerken, waarbij men even afziet van de relatief niet gedeelde kenmerken. ’’ ‘’Diagnosticeren is het zo veel mogelijk doorgronden van de aard en het ontstaan van de psychische stoornis waar een individuele patiënt aan lijdt, waarbij men zoveel mogelijk kenmerken van iemands totale persoon in heden en verleden betrekt (individuele biopsychosociale profiel). ’’ (Clijsen et al. , 2016)

Structuurdiagnose ‘’De diagnose is de theorie van deze zieke. Het begrip structuur verwijst naar hoe de dingen in elkaar zitten (Rümke, 1953). ’’ Construeren van een verhaal waarop men de behandeling kan baseren en waarmee je aan een patiënt kunt uitleggen wat er aan de hand is en waarom een bepaalde aanpak nodig is. Let op: het is vaak een hypothese die tijdens de behandeling op geldigheid wordt getoetst.

Voorbeeld structuurdiagnose ‘’Mevrouw Pietersen is een 55 -jarige lichamelijk gezonde , zelfstandig wonende vrouw met een al vier maanden bestaande depressieve stoornis van matige ernst. Deze stoornis is ontstaan na het overlijden van haar man, met wie zij al dertig jaar een goede relatie had. Hij is gestorven aan een longcarcinoom. Zij heeft nooit eerder een psychiatrische of andere ziekte gehad. Zij heeft een persoonlijkheid met enkele dwangmatige en afhankelijke trekken, is ongewild kinderloos en ze werkt drie dagen tot volle tevredenheid als receptioniste (Clijssen et al. , 2016). ’’

Hulpmiddel: Stress-kwetsbaarheidsmodel • • • Menselijk gedrag als voortdurende interactie met de buitenwereld Een ‘’probleem’’ wordt ook wel een stressor genoemd (vaak meerdere) De toestand waarin iemand komt door een stressor noemen we stress Hoe je ermee omgaat Coping Lukt niet altijd als iemand op bepaalde punten ‘’kwetsbaar’’ is. Het gaat om evenwicht en balans, oftewel draaglast en draagkracht (positieve benaming kwetsbaarheid). Vergeet in je structuurdiagnose ook de kracht van iemand niet (sterke punten). Daarnaast heb je ook protectieve factoren (bijvoorbeeld steun uit je netwerk)

Aan de slag • • Jullie gaan de hand van de KBS uit dit leerarrangement een structuurdiagnose opstellen Betrek het stress-kwetsbaarheidsmodel; Welke stressoren en kwetsbaarheden maar ook welke beschermende factoren hebben een rol gespeeld ( balans tussen draagkracht en draaglast )? Werk dit uit binnen het biopsychosociaal model ( biologisch-, psychologischen sociologisch niveau). Laat de volgende begrippen terugkomen: • draaglast/draagkracht ( stress- en beschermende factoren) • bio psychosociaal model • afweermechanismen/coping

Ten slotte Ook al werken we hier met structuren en modellen, je blijft werken met een medemens, een individu. Heb hier oog voor! Betrek daarnaast het sociale systeem van de cliënt.

Literatuurlijst • • Clijsen, M. , Garenfeld, W. , Kuipers, G. , van Loenen E. , & van Piere, M. (2016). Leerboek psychiatrie voor verpleegkundigen (3 e druk). Houten: Bohn Stafleu Van Loghum. Rümke, H C. (1953). Nieuw studies en voodrachten over psychiatrie. Amsterdam: Scheltema & Holkema.

Evaluatie